Video lessons · 2 free lessons · In Uzbek
Yoʻl harakati qoidalari
Video course in short lessons · 20 lessons
Lesson 2 of 20
Svetofor va tartibga soluvchining ishoralari
Qoʻshimcha tarmoq va kimga birinchi navbatda amal qilinadi
- 1 Asosiy tushunchalar va haydovchi 3:01
- 2 Svetofor va tartibga soluvchining ishoralari 3:38
- 3 Ogohlantiruvchi va imtiyoz belgilari 3:08
- 4 Taqiqlovchi belgilar 3:12
- 5 Buyuruvchi va qoʻshimcha axborot belgilari 2:45
- 6 Axborot-koʻrsatgich va servis belgilari 2:22
- 7 Yoʻl chiziqlari 3:40
- 8 Harakatni boshlash, manyovr va ishoralar 3:31
- 9 Qatnov qismida joylashuv 2:59
- 10 Tezlik va quvib oʻtish 3:49
- 11 Toʻxtash va toʻxtab turish 3:29
- 12 Chorrahalar — umumiy qoidalar va svetofor 2:52
- 13 Asosiy va ikkinchi darajali yoʻl 2:33
- 14 Teng ahamiyatli yoʻllar 3:28
- 15 Piyodalar, bekatlar, turar joy dahalari va velosiped 2:56
- 16 Temir yoʻl kesishmasi, avtomagistral, nishablik va tashqi yoritish 3:31
- 17 Shatakka olish, odam va yuk tashish 3:21
- 18 Texnik holat va taniqlik belgilari 2:45
- 19 Harakat xavfsizligi asoslari 2:08
- 20 Yoʻl-transport hodisasi 1:59
Lesson text: Svetofor va tartibga soluvchining ishoralari
Yoʻl harakati qoidalari. 2-dars: svetofor va tartibga soluvchining ishoralari.
Bu darsda: svetofor ishoralari nimani bildiradi, qoʻshimcha tarmoq qanday ishlaydi, tartibga soluvchining ishoralari qanday oʻqiladi va kimga birinchi navbatda amal qilinadi.
Yashil ishora harakatlanishga ruxsat beradi; miltillovchi yashil ham ruxsat beradi, lekin tez orada taqiqlovchi ishora yonishini bildiradi. Sariq ishora harakatlanishni taqiqlaydi va ishoralar almashuvi haqida ogohlantiradi — bitta istisnosi bor, u haqda keyinroq. Qizil ishora taqiqlaydi; qizil va sariq birga yonsa ham taqiqlaydi — koʻp oʻtmay yashil yonadi. Miltillovchi sariq esa ehtiyot boʻlib harakatlanishga ruxsat beradi va tartibga solinmagan chorraha yoki piyodalar oʻtish joyi haqida xabar beradi. [YHQ: 31]
Yoʻnaltirgich koʻrinishidagi ishoralar ham xuddi shu maʼnoni bildiradi, lekin «faqat koʻrsatilgan yoʻnalishga taʼsir etadi». Chapga yoʻnaltirgich, agar belgi taqiqlamasa, qayrilib olishga ham ruxsat beradi. Qoʻshimcha tarmoqdagi yashil yoʻnaltirgich — shu yoʻnalishga ruxsat; qoʻshimcha tarmoq oʻchirilgan boʻlsa — shu yoʻnalishda harakatlanish taqiqlangan. [YHQ: 32]
Tramvay va maxsus tasmadagi yoʻnalishli transport uchun «T» harfi koʻrinishidagi oq ishorali svetofor qoʻllanilishi mumkin: pastki ishora bilan birga yuqoridagisi yonsa — ruxsat: chapdagisi — chapga, oʻrtadagisi — toʻgʻriga, oʻngdagisi — oʻngga. [YHQ: 36]
Tartibga soluvchining qoʻllari yon tomonga uzatilgan yoki tushirilgan boʻlsa: chap va oʻng yonidan tramvayga toʻgʻriga, relssiz transport vositalariga toʻgʻriga va oʻngga harakatlanish, piyodalarga qatnov qismini kesib oʻtish mumkin; old va orqa tomonidan barcha uchun taqiqlanadi. [YHQ: 38]
Oʻng qoʻli oldinga uzatilganda: chap yonidan tramvayga chapga, relssiz transport vositalariga barcha yoʻnalishlarda; oldi tomonidan barchaga faqat oʻngga harakatlanish mumkin; orqa tomonidan va oʻng yonidan taqiqlanadi; piyodalar uning orqa tomonidan oʻtadi. Qoʻlini yuqoriga koʻtarsa — 42-banddagi holatdan tashqari — barcha yoʻnalishlarda harakatlanish taqiqlanadi. [YHQ: 38]
Taqiqlovchi ishorada toʻxtash chizigʻi oldida, u boʻlmasa — kesishayotgan qatnov qismi oldida, piyodalarga xalaqit bermasdan toʻxtash kerak. Istisno — 42-band: yashildan keyin sariq yonganda yoki tartibga soluvchi qoʻlini koʻtarganda, keskin tormoz bermasdan toʻxtashga ulgura olmaydigan haydovchi harakatni davom ettirishi mumkin. [YHQ: 41, 42]
Tartibga soluvchining ishoralari svetofor, belgilar va chiziqlarga zid boʻlsa — tartibga soluvchiga amal qilinadi; svetofor imtiyoz belgilariga zid boʻlsa — svetoforga. Svetofor ishlamasa, koʻndalang yoʻnalishdagi svetofor ham ishlamayotganiga ishonch hosil qilib, ehtiyot boʻlib harakatlanish kerak. [YHQ: 43]
Esda tuting: sariq — taqiqlaydi, miltillovchi sariq — chorraha tartibga solinmagan; qoʻshimcha tarmoq oʻchirilgan — u yoʻnalish yopiq; qoʻllar yon tomonda — yonlardan relssizlar toʻgʻriga va oʻngga; oʻng qoʻl oldinda — chap yonidan relssizlar hamma yoʻnalishga, oldidan faqat oʻngga; qoʻl tepada — hamma toʻxtaydi; tartibga soluvchi svetofordan ustun.
Endi test bilan oʻzingizni sinab koʻring. Keyingi darsda — ogohlantiruvchi va imtiyoz belgilari.
About this series
Haydovchilik guvohnomasi imtihoniga tayyorgarlik kursi: yoʻl harakati qoidalarining asosiy mavzulari 20 ta qisqa darsda — atamalar, svetofor va tartibga soluvchining ishoralari, yoʻl belgilari va chiziqlari, manyovr, tezlik va quvib oʻtish, toʻxtash, chorrahalar, piyodalar, temir yoʻl kesishmasi, texnik holat va yoʻl-transport hodisasi. Har bir qoida YHQ bandi bilan, qoidalarning 2026-yil oktabr holatidagi tahriri asosida (lex.uz). Darslardan keyin — imtihon savollari boʻyicha test.
The full book is in the EduReels app
18 more lessons in the app for iPhone and Android. Access to it is sold by the month and opens on all your devices.
