Videodarslar · 2 ta dars bepul
Yoʻl harakati qoidalari
Qisqa videodarslar · 20 ta dars
Dars 2 / 20
Svetofor va tartibga soluvchining ishoralari
Qoʻshimcha tarmoq va kimga birinchi navbatda amal qilinadi
- 1 Asosiy tushunchalar va haydovchi 3:01
- 2 Svetofor va tartibga soluvchining ishoralari 3:38
- 3 Ogohlantiruvchi va imtiyoz belgilari 3:08
- 4 Taqiqlovchi belgilar 3:12
- 5 Buyuruvchi va qoʻshimcha axborot belgilari 2:45
- 6 Axborot-koʻrsatgich va servis belgilari 2:22
- 7 Yoʻl chiziqlari 3:40
- 8 Harakatni boshlash, manyovr va ishoralar 3:31
- 9 Qatnov qismida joylashuv 2:59
- 10 Tezlik va quvib oʻtish 3:49
- 11 Toʻxtash va toʻxtab turish 3:29
- 12 Chorrahalar — umumiy qoidalar va svetofor 2:52
- 13 Asosiy va ikkinchi darajali yoʻl 2:33
- 14 Teng ahamiyatli yoʻllar 3:28
- 15 Piyodalar, bekatlar, turar joy dahalari va velosiped 2:56
- 16 Temir yoʻl kesishmasi, avtomagistral, nishablik va tashqi yoritish 3:31
- 17 Shatakka olish, odam va yuk tashish 3:21
- 18 Texnik holat va taniqlik belgilari 2:45
- 19 Harakat xavfsizligi asoslari 2:08
- 20 Yoʻl-transport hodisasi 1:59
«Svetofor va tartibga soluvchining ishoralari» dars matni
Yoʻl harakati qoidalari. 2-dars: svetofor va tartibga soluvchining ishoralari.
Bu darsda: svetofor ishoralari nimani bildiradi, qoʻshimcha tarmoq qanday ishlaydi, tartibga soluvchining ishoralari qanday oʻqiladi va kimga birinchi navbatda amal qilinadi.
Yashil ishora harakatlanishga ruxsat beradi; miltillovchi yashil ham ruxsat beradi, lekin tez orada taqiqlovchi ishora yonishini bildiradi. Sariq ishora harakatlanishni taqiqlaydi va ishoralar almashuvi haqida ogohlantiradi — bitta istisnosi bor, u haqda keyinroq. Qizil ishora taqiqlaydi; qizil va sariq birga yonsa ham taqiqlaydi — koʻp oʻtmay yashil yonadi. Miltillovchi sariq esa ehtiyot boʻlib harakatlanishga ruxsat beradi va tartibga solinmagan chorraha yoki piyodalar oʻtish joyi haqida xabar beradi. [YHQ: 31]
Yoʻnaltirgich koʻrinishidagi ishoralar ham xuddi shu maʼnoni bildiradi, lekin «faqat koʻrsatilgan yoʻnalishga taʼsir etadi». Chapga yoʻnaltirgich, agar belgi taqiqlamasa, qayrilib olishga ham ruxsat beradi. Qoʻshimcha tarmoqdagi yashil yoʻnaltirgich — shu yoʻnalishga ruxsat; qoʻshimcha tarmoq oʻchirilgan boʻlsa — shu yoʻnalishda harakatlanish taqiqlangan. [YHQ: 32]
Tramvay va maxsus tasmadagi yoʻnalishli transport uchun «T» harfi koʻrinishidagi oq ishorali svetofor qoʻllanilishi mumkin: pastki ishora bilan birga yuqoridagisi yonsa — ruxsat: chapdagisi — chapga, oʻrtadagisi — toʻgʻriga, oʻngdagisi — oʻngga. [YHQ: 36]
Tartibga soluvchining qoʻllari yon tomonga uzatilgan yoki tushirilgan boʻlsa: chap va oʻng yonidan tramvayga toʻgʻriga, relssiz transport vositalariga toʻgʻriga va oʻngga harakatlanish, piyodalarga qatnov qismini kesib oʻtish mumkin; old va orqa tomonidan barcha uchun taqiqlanadi. [YHQ: 38]
Oʻng qoʻli oldinga uzatilganda: chap yonidan tramvayga chapga, relssiz transport vositalariga barcha yoʻnalishlarda; oldi tomonidan barchaga faqat oʻngga harakatlanish mumkin; orqa tomonidan va oʻng yonidan taqiqlanadi; piyodalar uning orqa tomonidan oʻtadi. Qoʻlini yuqoriga koʻtarsa — 42-banddagi holatdan tashqari — barcha yoʻnalishlarda harakatlanish taqiqlanadi. [YHQ: 38]
Taqiqlovchi ishorada toʻxtash chizigʻi oldida, u boʻlmasa — kesishayotgan qatnov qismi oldida, piyodalarga xalaqit bermasdan toʻxtash kerak. Istisno — 42-band: yashildan keyin sariq yonganda yoki tartibga soluvchi qoʻlini koʻtarganda, keskin tormoz bermasdan toʻxtashga ulgura olmaydigan haydovchi harakatni davom ettirishi mumkin. [YHQ: 41, 42]
Tartibga soluvchining ishoralari svetofor, belgilar va chiziqlarga zid boʻlsa — tartibga soluvchiga amal qilinadi; svetofor imtiyoz belgilariga zid boʻlsa — svetoforga. Svetofor ishlamasa, koʻndalang yoʻnalishdagi svetofor ham ishlamayotganiga ishonch hosil qilib, ehtiyot boʻlib harakatlanish kerak. [YHQ: 43]
Esda tuting: sariq — taqiqlaydi, miltillovchi sariq — chorraha tartibga solinmagan; qoʻshimcha tarmoq oʻchirilgan — u yoʻnalish yopiq; qoʻllar yon tomonda — yonlardan relssizlar toʻgʻriga va oʻngga; oʻng qoʻl oldinda — chap yonidan relssizlar hamma yoʻnalishga, oldidan faqat oʻngga; qoʻl tepada — hamma toʻxtaydi; tartibga soluvchi svetofordan ustun.
Endi test bilan oʻzingizni sinab koʻring. Keyingi darsda — ogohlantiruvchi va imtiyoz belgilari.
Seriya haqida
Haydovchilik guvohnomasi imtihoniga tayyorgarlik kursi: yoʻl harakati qoidalarining asosiy mavzulari 20 ta qisqa darsda — atamalar, svetofor va tartibga soluvchining ishoralari, yoʻl belgilari va chiziqlari, manyovr, tezlik va quvib oʻtish, toʻxtash, chorrahalar, piyodalar, temir yoʻl kesishmasi, texnik holat va yoʻl-transport hodisasi. Har bir qoida YHQ bandi bilan, qoidalarning 2026-yil oktabr holatidagi tahriri asosida (lex.uz). Darslardan keyin — imtihon savollari boʻyicha test.
Kitob toʻliq holda — EduReels ilovasida
Yana 18 ta dars — iPhone va Android uchun ilovada. Unga kirish oylab sotiladi va barcha qurilmalaringizda ochiladi.
